heptilik dunya xewerliri 15-aprél


bu heptilik dunya xewerlirimizning mes’ul muherriri :

bügünki dunya xewerliirimizning asasi mezmuni töwendikiche:

1. Süriye armiyisining ximiyelik qoral ishlitishige qarita, Amérika jaza yürüshi qilidighanliqini ipadilidi.
2. féyisbuk shirkiti qurghuchisi Amérika parlaméntida ispat anglash yighinigha qatnashti.
3. xittay jenubi déngizda zor kölemlik herbiy parat ötküzdi.
4. shwitsiye hökümiti bir neper tibet jasus gumandarini erz qildi.

1. xewer

7- april, Süriyening duma kentide Süriye armiyisi öktichilerni tazilash hawa hujumida ximiyiwi qoral ishlitip, 40tin artuq awam puqraning ölüshige seweb bolghan. mezkur jinayet 1993- yili tüzülgen :« ximiyiwi qorallar kélishmnamisi«ge xilap bolup, 8- april, Amérika pirizdinti tiramp bu weqege Süriye pirizdinti beshshar esedke yardem bériwatqan rosiye we Iranning mes’ul bolidighanliqini, Süriye armiyisige qarshi Amérikining téz pursette tedbir qollinidighanliqini éytqan. tirampning bayanatigha qarita en’giliye bash weziri tirisa miy xanim we ڧiransiye pirizdinti makron qollaydighanliqini bildürgen. Gérmaniye bolsa qoralliq toqunushtin bashqa ünümlük usulni qollaydighanliqini bildürgen. ötken yili Süriye armiyisi xansheyxundiki öktichilerni tazilash herikitide ximiyelik qoral ishlitip, 80 nechche neper ademning ölüshini keltürüp chiqarghanda, Amérika Süriye hawa armiye bazisigha bashqurulidighan bomba atqan idi. oxshash aqiwettin saqlinish üchün, 11- april Süriye hawa armiyisi qoshunliri rosiye hawa armiyisi qoghdishidiki latakiye, tertus, hemiyim Qatarliq rayonlardiki bazilargha yoshurun’ghan. rosiye Amérikini agahlandurup, eger Süriye armiyisige qoralliq tégish qilsa, ikki terep otturisida urush partlash mumkinlikini bildürgen.13- april, rosiye ikki terep sürkülishining küchiyip ketmesliki üchün, b d t xewpsizlik kéngishini jiddiy yighin échishqa chaqirghan.

2. xewer:

10- april, ijtima’ii alaqe tori ڧeyisbuk qurghuchisi mark zukérbérg Amérika dölet mejliside ڧeyisbuk shirkiti abontlirining shexsiy uchurlirini ashkarilash qilmishidin ispat anglash yighinigha hazir boldi. ikki kün, 10 sa’et dawam qilghan yighinda, 3 – aydin béri en’giliye kambirij tehlil shirkiti nechche yildin buyanqi 50 milyon ڧeyisbuk abontlar uchuridin paydilinip, keng da’iride melumat tehlil qilghan. tehlil qilin’ghan netijige asasen, mezkur shirket chix, Italiye, Ukra’ina, kiniye, miksiya, biraziliye, Hindistan, Amérika Qatarliq dölet siyasiyonlirining saylam ishlirida utuq qazinishigha paydiliq uchurlarni teminligen. Amérika dölet mejlisi mark zukérbérgni qattiq soraq qilghan we buningdin kéyin ڧeyisbuk shirkitining shexsiy uchur bixeterlikini küchlük nazaret qilidighanliqini bildürgen. bu qétimqi setChilik ڧeyisbuk shirkitini 8 miliyard dollar ziyan tartquzghan.

3. xewer:

12-aprél chüshtin burun, xittay re’isi shi jinping jenubi déngiz teweside xittay kompartiye tarixidiki kölimi eng chong déngiz üsti herbiy paratni közdin köchürdi. déngiz üsti herbiy paratida xittay déngiz armiyesining 48 urush paraxoti, 76 urush ayropilani, 10 mingdin köprek ofitsér- eskiri parattin ötti. eslide bu paratni (eslidiki herbiy manwérini ) 5 – aprildin 8 – aprilghiche bolghan ariliqta pilanlighan waqit boyiche ötküzüsh pilanlan’ghan idi. emma pilandin kéchiktürülüp, hejimimu eslidiki herbiy maniwirdin paratqa kichiklitilip ötküzüldi. buning aldida 23 – mart, Amérika herbiy paraxotliri jenubi déngizda « erkin déngiz yoli« herkiti qozghap, xittay emeliy kontirolluqidiki déngiz rayonlirigha 12 kilométir ichkirilep kirgen idi. shi jinpingning bu qétimliq jenubi déngiz herbi parati ötküzülüwatqan peytte, Amérika rozwiliyt nomurluq yadro awiyamatkisimu jenubi déngizda parat ötküzgen. xittay armiyisi yene Teywenning shimaliy déngiz rayonlirida rast oq seplen’gen herbiy parat ötküzidighanliqini bildürgen. Amérika – xittay soda munasiwiti jiddiyleshken mezgilde, xittayning kölimi qaratmiliqi küchlük herbiy parat ötküzüshi xelq’araning diqqitini tartqan. yawropa ittipaqidin iqtisadiy jehette xittaygha yöliniwatqan win’giriye, kirodiye, giritsiye Qatarliq döletler yawropa ittipaqining jenubi déngizda xittaygha cheklime qoyushini ret qilghan.

4. xewer:

13- april, shwitsiye paytexti stokholـm hökümiti, doryi giyantsan isimlik bir kishining körünüshte tibet musteqilliqige köyünüp, astirittin tibet musapirlirini küzitiwatqanliqidin gumanlinip, erz qilghan. erznamide doryi, 49 yash, esli tibettin, sitokholـimda turidu. u ilgiri tibet musteqilliq yighinlirigha qatnashqan, tibet awazi téliwiziyiside dalay lamaning norwigiye sepiridin xewerlerni bergen. emma doryi yene bir tereptin tibet musapirlirining turmush ehwali, a’ile munasiwiti, seper we yighin tepsilatlirini toplap, Polsha we ڧinlandiyede xittay emeldarliri bilen körüshkende tapshurup bergen.

jawab yézish

éléktironluq xet adrésingiz ashkarilanmaydu. * belgisi barlarni choqum toldurusiz